John B. Watson · 1920
Thí nghiệm Little Albert
Một thí nghiệm gây sốc khi gieo nỗi sợ vào một em bé 9 tháng tuổi. Albert vốn thích chuột nhưng sau đó lại sợ mọi thứ có lông.
Methodology
Đối tượng: bé trai khỏe mạnh 9 tháng tuổi "Albert B"
Quy trình:
• Bước 1: Cho Albert nhìn chuột trắng, thỏ, mặt nạ... → không sợ
• Bước 2: Gõ mạnh thanh thép mỗi khi chuột xuất hiện
• Bước 3: Lặp lại 7 lần
• Bước 4: 5 ngày sau chỉ cho thấy con chuột
Thời gian: khoảng 2 tháng (1-3/1920)
Findings
Kết quả:
• Albert bắt đầu khóc và bò tránh đi chỉ khi nhìn thấy chuột
• Hiện tượng khái quát hóa: không chỉ sợ chuột mà còn sợ thỏ, chó, mặt nạ ông già Noel, thậm chí cả tóc của Watson
• Phản ứng sợ hãi vẫn còn sau một tháng
Phản ứng điển hình:
- Chuột: khóc ngay và bỏ chạy
- Thỏ: gần như lập tức bật khóc
Significance
Ý nghĩa:
Một trong những thí nghiệm nổi tiếng nhưng phi đạo đức nhất, cho thấy nỗi sợ có thể được học.
Vấn đề đạo đức:
• Không có sự đồng ý đầy đủ của phụ huynh
• Không tiến hành giải mẫn cảm cho Albert
• Góp phần khiến chuẩn mực đạo đức APA được siết chặt
Bí ẩn về danh tính của Albert chỉ được làm rõ vào năm 2009.